လက်ဝှေ့ အချိန်မှတ်တမ်း
ရှေးဟောင်းခေတ်
ဘီစီ ၂ ရာစု ဝန်းကျင်မှ အေဒီ ၁၁ ရာစုခန့်အထိ
လက်နက်မဲ့ တိုက်ခိုက်ရေးပညာကို စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှု၏ အစိတ်အပိုင်းအဖြစ် မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။ ၎င်းကို လက်ဝှေ့၏ အစောပိုင်းပုံသဏ္ဌာန်ဟု သတ်မှတ်သည်။
အေဒီ ၉ ရာစုခန့်
ဘုန်းတော်ကြီးများ၏ ကြီးကြပ်မှုအောက်တွင် စနစ်တကျ သိုင်းပညာသင်ကြားရာနေရာများအဖြစ် ပွဲကျောင်း များ ပေါ်ထွန်းလာခဲ့သည်။
၉ ရာစုမှ ၁၃ ရာစု
ပုဂံခေတ်ဘုရားပုထိုးများရှိ ပန်းပုလက်ရာများတွင် စနစ်တကျ တိုက်ခိုက်နေသည့် ပုံရိပ်များကို တွေ့ရှိရသည်။ ယင်းမှာ စနစ်ကျသော ပြိုင်ပွဲများ ရှိခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြသည့် အစောဆုံးသော ရုပ်ဝတ္ထုအထောက်အထားဖြစ်သည်။
၁၁ ရာစုခန့်
အောင်ပွဲခံသည့် အမူအရာဖြစ်သော လက်ခမောင်း အကြောင်း အစောဆုံး ရေးသားထားသော မှတ်တမ်း (စောလူးမင်း နှင့် ငရမန်ကန်းတို့၏ အံစာတုံးကစားသည့် ရာဇဝင်)။
အလယ်ခေတ်
၁၄ ရာစုခန့်
အင်းဝဘုရင် မင်းခေါင် (ပထမ) လက်ထက်တွင် အောင်စည်းခုံသံဃရာဇာ ဘုန်းတော်ကြီးအကြောင်း ရာဇဝင်မှတ်တမ်း။
၁၅ ရာစုမှ ၁၈ ရာစု
ဘုရင်များက လက်ဝှေ့တော်သတ်များကို တရားဝင် အသိအမှတ်ပြုခဲ့သည်။ ပွဲလမ်းသဘင်များကို အခြေခံသော လူထုလက်ဝှေ့ပွဲများ ဖွံ့ဖြိုးလာပြီး အလဲထိုးမှသာ အနိုင်အရှုံး သတ်မှတ်သည့် ထုံးတမ်းစဉ်လာ ထွန်းကားလာခဲ့သည်။
ဗြိတိသျှကိုလိုနီခေတ်
၁၈၀၀ ပြည့်လွန်နှစ်များနှောင်းပိုင်း
ဗြိတိသျှကိုလိုနီ ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် လက်ဝှေ့သည် မြို့ကြီးပြကြီးများမှ ဆုတ်ခွာခဲ့ရပြီး ကျေးလက်ဒေသများသို့ ရောက်ရှိသွားခဲ့သည်။ စနစ်တကျ ပြိုင်ပွဲကျင်းပခြင်းကို ပိတ်ပင်ခဲ့ပြီး လက်ပတ်တီးပတ်သည့်စနစ်ကို စံသတ်မှတ်ချက်ဖြစ်လာခဲ့သည်။
လူထုအသိုင်းအဝိုင်းကျင်းပပွဲများအဖြစ် လက်ဝှေ့သည် ထွန်းကားခဲ့သည်။
၂၀ရာစု အစောပိုင်း ခေတ်မီပြုပြင်ပြောင်းလဲမှု
ပထမကမ္ဘာစစ်ကာလ (၁၉၁၅-၁၈ ခန့်)
မက်ဆိုပိုတေးမီးယားတွင် သခင်ဖိုးလှကြီး သည် ဗြိတိသျှအရာရှိတစ်ဦးနှင့် လက်ဝှေ့ထိုးသတ်ခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းရှိသည်။
၁၉၅၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ
ကျားဘညိမ်း သည် လက်ဝှေ့စည်းမျဉ်းများကို တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် စံသတ်မှတ်ရန် စတင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
၁၉၆၀ ပြည့်နှစ်၊ အောက်တိုဘာလ
ဦးဘစိန် နှင့် ဦးဖြူကြီး အပါအဝင် လက်ဝှေ့သမား ၁၅-၃၀ဦးခန့်သည် မြန်မာ-တရုတ် နယ်နိမိတ်စာချုပ် သရုပ်ပြပွဲအတွက် ပေကျင်းနှင့် ရှန်ဟိုင်းမြို့များသို့ သွားရောက်ခဲ့သည်။
၁၉၆၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ
စိန်ခေါ်ပွဲပုံစံနှင့် ၁၅ ချီ ထိုးသတ်သည့် စနစ်ကို မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။
၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ တရားဝင် အဖွဲ့အစည်းပုံစံ ပေါ်ပေါက်လာခြင်း
၁၉၉၃
မြန်မာ့ရိုးရာ အားကစားအဖွဲ့ချုပ်ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
၁၉၉၆
သြစတြေးလျနိုင်ငံ၊ ပါ့သ်မြို့တွင် ပထမဆုံး ပြည်ပလက်ဝှေ့ပွဲ (စောသဲဖြူ နှင့် မြစည်တော်) ကို ကျင်းပခဲ့ပြီး ဒိုင်တစ်ဦးတည်းဖြင့် ထိုးသတ်သည့်စနစ်ကို စတင်ကျင့်သုံးခဲ့သည်။
၁၉၉၆
ပထမဆုံးသော ရွှေခါးပတ် ချန်ပီယံပြိုင်ပွဲ ကို ကျင်းပခဲ့သည်။ ခေတ်မီဝိတ်တန်းများ၊ အမှတ်ပေးစနစ်များနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ် ဒိုင်တစ်ဦးတည်းဖြင့် ထိုးသတ်သည့်စနစ်တို့ကို စတင်ခဲ့သည်။
၂၀၀၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ နိုင်ငံတကာတွင် ချဲ့ထွင်မှု
၂၀၀၁
ရန်ကုန်မြို့ရှိ “မြန်မာ နှင့် အမေရိကား” ပြိုင်ပွဲ – လက်ဝှေ့ရိုးရာစည်းမျဉ်းများဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း နိုင်ငံခြားသားတိုက်ခိုက်ရေးသမားများ ပထမဆုံးအကြိမ် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခြင်း။
၂၀၀၅
ဂျပန်နိုင်ငံ၊ နာဂါဆာကီမြို့တွင် ပထမဆုံး “မြန်မာ နှင့် ဂျပန်” လက်ဝှေ့ပွဲ ကျင်းပခြင်း။
၂၀၀၈
ဥရောပ၌ ပထမဆုံး လက်ဝှေ့ပွဲ (သြစတြီးယားနိုင်ငံ၊ ဂရက်ဇ်မြို့) – တွေ့မရှောင် နှင့် သောမတ်စ် ဟန့်စ်ဘာဂါ ။ ပထမဆုံးအကြိမ် လှောင်အိမ်အတွင်း ထိုးသတ်ခြင်း။
၂၀၁၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ နိုင်ငံတကာတွင် အသစ်ထပ်မံအောင်မြင်ခြင်း
၂၀၁၁
မြန်မာ့ရိုးရာ အားကစားအဖွဲ့ချုပ်ကို ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းပြီး မြန်မာနိုင်ငံ လက်ဝှေ့အဖွဲ့ချုပ် ကို သီးခြားဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
၂၀၁၅
World Lethwei Championship (WLC) ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။
၂၀၁၆
ဒေ့ဗ်လက်ဒု (ကနေဒါ) က အလွတ်တန်း ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံဆုကို ဆွတ်ခူးခဲ့ပြီး ပထမဆုံးသော နိုင်ငံခြားသား လက်ဝှေ့ကမ္ဘာ့ချန်ပီယံ ဖြစ်လာခဲ့သည်။
၂၀၂၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ ပြင်ပရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများနှင့် မြှင့်တင်မှုများ
၂၀၂၆
နစ်ခ်ချက်ပ်မန်း (Nick Chapman) ၏ ဦးဆောင်မှုဖြင့် Lethwei Fighting Championship (LFC) ကို ဖော်ဆောင်နေသည်။ နိုင်ငံတကာ ထုတ်လွှင့်မှုဈေးကွက်အတွက် ပြိုင်ပွဲပုံစံများကို ပြုပြင်ပြောင်းလဲရန် ကြိုးပမ်းနေဆဲဖြစ်သည်။